Khi quảng cáo làm “tổn thương” chính trị

Theo một khảo sát vào năm 2008 về phản ứng của công chúng khi gặp quảng cáo (TVC) trên các phương tiện truyền thông đại chúng: 93% quan tâm theo dõi TVC trên truyền hình trong khi có tới 43,3% sẽ bỏ qua, không quan tâm đến TVC trên Intermet. Có thể thấy, những TVC trên truyền hình với hình ảnh sống động và âm thanh sắc nét vẫn luon giữ được vị trí quan trọng trong lòng khán giả cũng như người tiêu dùng. Tuy nhiên, hầu hết các video TVC hiện nay đang “định hướng lệch chuẩn” về gout thẩm mỹ (không phù hợp với các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc ta) và vô tình gây ra “tổn thương” chính trị.

Một TVC sẽ tác động đến xã hội trên 4 phương diện:

hinh 1

Để làm rõ luận điểm đưa ra ở trên, tôi xin lấy một TVC rất điển hình làm ví dụ phân tích và chứng minh. Đó là TVC Kotex Pro vào năm 2011 – một TVC cho sản phầm về giới.

Vì sao chọn TVC này làm ví dụ điển hình?

TVC có một ý tưởng không phải mới mẻ những lạ rất trúng tâm lý: Họ đưa ra hình ảnh một phụ nữ tạm gọi là “ lý tưởng  cho thế kỷ 21” rất tự tin nhờ sản phảm Kotex Pro.

Về hình ảnh: Một cô gái rất xinh đẹp, trẻ trung trong mọi phong cách: năng động, dịu dàng, sang trọng, quyến rũ, chuyên nghiệp…; các diễn viên phụ đều là những trai xinh gái đẹp, ăn mặc lịch sự, phong cách; khung cảnh đông vui, nhộn nhịp; màu sắc chủ đạo là các găm màu tối như màu tím, màu xanh tạo vẻ bí ấn và sức cuốn hút của phái nữ.

Về âm thanh: Giọng người dẫn rất dễ thương và rõ ràng; âm nhạc giật, có phần tăng dần nhịp điệu cộng thế tiếng trống rộn ràng đã tạo cho người xem cảm giác phấn khích, khi đó, như có một động lực gì đó thôi thúc họ sử dụng sản phẩm.

Đặc biệt, với một sản phẩm vốn có tính nhạy cảm như băng vệ sinh, tác giả đã khéo léo đưa nó vào TVC một cách rất tự nhiên, không làm cho người người xem thấy ngại ngùng với người xung quanh và mất thiện cảm với sản phẩm.

Tóm lại, từ ý tưởng, hình ảnh, âm thanh cho đến cách đưa sản phẩm vào TVC đã được nhà quảng cáo tính toán rất kĩ lượng để mang tác động triệt để nhất đến hành vi của khán giả. Không chi riêng TVC Kotex Pro  mà hầu hết các TVC hiện nay dều được mình họa bằng những nhân vật xinh đẹp, giói giang, phong cảnh đẹp như mơ với âm thanh năng động,cuốn hút rât có hiệu quà trong việc thúc đây tiêu dùng.

TVC mang đến thông tin hữu ích cho xã hội và thúc đẩy nền kinh tế phát triển

– Với xã hội: TVC mang đến một thông tin rất cần thiết và hữu ích cho phụ nữ. Sản phẩm với cấu trúc 3d khô thoáng và hương thơm dịu nhẹ của hương cỏ Ladvender sẽ giúp  phụ nữ hoàn toàn tự tin làm những điều mình thích.

– Với kinh tế: Rõ ràng từ khi cô gái mới xuất hiện, thoải mái lựa chọn quần áo, giày dép rồi vô cùng quyễn rũ bên một chàng trai và cuối cùng là tự tin trong những công việc đầy tính nghệ thuật, TVC đã đẩy người xem lên đỉnh điểm của sự sung sướng và mong muốn. Tiếp tục đánh vào tâm lý, TVC có đề cập đế đến một cản trở là nỗi lo của phái nữ vào ngày ấy và nhanh chóng giải quyết vấn đề:

  •  Bạn mong muốn giống cô ấy nhưng khi sử dụng sản phẩm khác bạn cảm thấy khó chịu vì nó quá dày mà thấm ít =>> Kotex Pro với công nghệ 3d siêu thoáng và chống tràn sẽ giúp bạn hoàn toàn thoải mái.
  •  Bạn mong muốn giống cô ấy nhưng khi sử dụng sản phẩm khác bạn vẫn cảm thấy tự ti về mùi phát ra từ cơ thế  =>> Kotex Pro với hương thơm dịu mát của Lavender sẽ giúp bạn hoàn toàn tự tin khi đến các đám đông.

Như vậy, khi vấn đề được giải quyết, khán giả sẽ sẵn sàng rút hầu bao để dinh sản phẩm Kotex Pro về sử dụng với hy vọng sẽ trở nên giống như cô gái trong TVC. TVC đã làm thay đổi hành vi, thúc đẩy nhu cầu mua bán, trao đổi, làm nền kinh tế phát triển. Đó là những tác động tích cực của TVC lên xã hội.

TVC đang “định hướng lệch chuẩn” về gout thẩm mỹ và vô tình gây ra “tổn thương” chính trị

Như đã phân tích ở trên, hai tác động tích cực chỉ là bề nổi. Những thông tin hữu ích cho cộng đồng hay một sản phầm tuyệt vời cho phái nữ cũng như lợi nhuận kinh tế của doanh nghiệp mới chỉ là những tác động trước mắt mà ta có thể nhìn thấy, sờ thấy do TVC đem lại. Còn ngoài ra, hầu hết nhà quảng cáo đều không chú ý hay “vô tình” để quên những yếu tố tiêu cực mà TVC tác động lên xã hội. Đó là tác động lên văn hóa và chính trị.

Với văn hóa: Mở đầu TVC cô gái hát: “Bắt đầu đi làm là bạn bước vào cuộc sống với bao nhiêu lực chọn… chọn trang phục… chọn bạn trai… chọn nghề nghiệp…”. Đi kèm với lời bài hát là hình ảnh minh họa: Cô gái đó thay đổi quần áo liên tục, lướt qua hàng loạt quần áo, giày dép.

Xem TVC xong, người ta sẽ đặt ra một loạt câu hỏi: Tại sao cô gái bắt đầu đi làm lại không đề cấp đến lo lắng về kiến thức chuyên môn mà lại chỉ tập trung lựa chọn quần áo giày dép? Tại sao cô gái không chăm chút cho cả bản chất bên trong mà chỉ lo lắng cho bề ngoài? Tại sao cô gái luôn lựa chọn công việc nghệ thuật? Tại sao công việc nào cô gái lựa chọn đều rất đơn giản, dễ dàng và hào nhoáng vậy?…Tất cả những thắc mắc trên sẽ vô tình tạo ra một phong cách sống mới. Đó là các cuộc sống hào nhoáng, con người chuộng hình thức, lầm tưởng về cuộc sống nên kích thích lối sống hưởng thụ. Việc cô gái lựa chọn quá nhiều trang phục cho ngày mới đi làm đã góp phần hình thành thói quen tiêu dùng phung phí, không hợp lý. Những công việc của cô gái cũng làm cho khán giả lầm tưởng về sự cống hiến của cá nhân cho xã hội làm cho con người ta bớt độ cần cù chăm chỉ đi. Ngoài ra, những hành động nhạy cảm của cô chàng trai với cô gái đã gây tò mò về giới tính và các vấn đề tình dục… Mặt khác, đối tượng tiếp nhận TVC này chủ yếu là giới nữ, đặc biệt là lứa tuổi 15-20. Trong đó, 15-25 cũng là lứa tuổi đang hình thành nhân cách, dễ dàng tiếp nhận cái mới và bắt chước theo nó. Những TVC này phát đi phát lại đã làm cho các chúng có những cái nhìn không chuẩn về cuộc sống thực tế!

– Về chính trị: Hầu hết các TVC đều muốn tạo ra những nhân vật và hình ảnh đẹp nhất cho người xem. Nhân vật trong TVC thường rất xinh đẹp với mái tóc vàng, da trắng, mắt xanh, người nhỏ, chân dài, ăn mặc đồ hàng hiệu… Phong cảnh trong TVC thường là những căn nhà biệt thư cao tầng, khu vui chơi giải trí như ở châu Âu… Trong khi đó, cả nhà quảng cáo và những người xem luôn có hướng coi những gì trong TVC là “lý tưởng”, là “hoàn hảo”, là “cái đẹp”, là cái mà con người cần hướng đến.  Như vây, với các TVC này, chúng ta – những người dân Việt Nam, những người dân châu Á đang có tư tưởng sùng ngoại, sùng bái châu Âu, luôn cho rằng châu Au là chuẩn mực.

Mặt khác của tư tưởng sùng ngoại chính là sự suy giảm lòng tự hào dân tộc. Tại sao TVC không lấy người phụ nữ Việt Nam duyên dáng bên tà áo dài hay bên bộ áo bà bà? Tại sao không lấy khung cảnh bình dị, quen thuộc là những nếp nhà quen thuộc của Việt Nam? Rõ ràng, các nhà quảng cáo không tin tưởng và không chắc chắn rằng người xem sẽ sung sướng và thích thú đến nỗi sẽ mua sản phẩm khi xem xong TVC thuần Việt. Thậm chí, bản thân người xem cũng không cảm thấy hứng thú và thỏa mãn khi xem TVC thuần Việt. Có thể thấy, tư tưởng sùng ngoại và sự suy giảm lòng tự hào dân tộc, có ảnh hưởng xấu đến thái độ chính trị của một bộ phận không nhỏ công chúng và đang vô tình gây tổn thương cho chính trị nước ta.

Quảng cáo là yếu tố tất yếu trong nền kinh tế thị trường. Kinh tế càng phát triển thì quảng cáo càng mở rộng. Tuy nhiên, vấn đề cần phải quản lý quảng cáo như thế nào để hạn chế những tiêu cực của nó, đặc biệt là những ảnh hưởng xấu đến văn hóa và chính trị.

Vũ Hồng Hạnh PR32

Quảng cáo thuốc lá nhắm tới phụ nữ và những cô gái như thế nào?

Nếu có gần 10 tỉ đô la được sử dụng cho ngành công nghiệp thuốc lá vào năm 2008 để ủng hộ việc người Mỹ hút thuốc không làm chúng ta bị shock, có thể câu chuyện về những chiêu bài quảng cáo sẽ làm được điều đó. Nó là câu chuyện có liên quan mật thiết tới phụ nữ, những cô gái trẻ hay tựu trung lại là giới nữ ở mọi lứa tuổi.

Trong gần 100 năm, những công ty thuốc lá đã không ngừng cố gắng để thu hút khách hàng nữ, và trên thực tế họ đã đạt được những thành công nhất định. Năm 2008, có 18, 3 % nữ giới hút thuốc. Những nghiên cứu 2 vị tiến sĩ Dr. Robert Jackler và Laurie Jackler chỉ ra các công ty thuốc lá đã thực hiện chiến dịch marketing của mình như thế nào để thu hút phụ nữ. Trong những quảng cáo của mình, họ làm cho nữ giới tin rằng thuốc lá sẽ giúp họ mảnh dẻ, tự tin, độc lập, thời trang và tinh tế hơn. Những mánh này của ngành thương mại thuốc lá tồn tại dai dẳng một cách bất ngờ bất kể niềm tin của con người ta dành cho thuốc lá và quyền phụ nữ luôn thay đổi qua các thời kì.

Một poster quảng cáo tiêu biểu cho thông điệp phổ biến mà các quảng cáo lồng vào chiến dịch của mình

Một poster quảng cáo tiêu biểu cho thông điệp phổ biến mà các quảng cáo lồng vào chiến dịch của mình

1. Hút thuốc và sự thể hiện quền lực phái nữ

Trong suốt những năm qua, các nhà nghiên cứu đã làm việc không ngừng, thu thập tới 15,000 quảng cáo thuốc lá khác nhau và phân tích những đề tài chủ yếu được bao hàm trong đó. Hầu hết những quảng cáo đều đi theo hướng nêu bật lên sự liên quan của người phụ nữ hút thuốc và quyền lợi của họ. Cho đến tận Thế chiến thứ nhất, thuốc lá vẫn chủ yếu để phục vụ phái mạnh, nhưng từ đây hình ảnh người phụ nữ cũng dần xuất hiện, tuy nhiên họ lại được khắc họa như những người phục tùng đàn ông. Việc ăn mặc sành điệu của họ được thiết kế để thu hút phái mạnh. Điều này phù hợp với thái độ văn hóa về việc phụ nữ hút thuốc và làm những quan niệm về đạo đức giới tính trở nên dễ chịu hơn. Trong suốt chiến tranh Thế giới I, khi phụ nữ trở nên quyết đoán và có vị trí hơn trong xã hội, những quảng cáo nhắm vào phụ nữ đã bắt đầu xuất hiện.

Giữa những năm 1920, thị trường thuốc lá đưa ra nhiều chiến dịch hơn để thu hút phụ nữ. Những thông điệp được họ truyền tải là hút thuốc là một cách để phụ nữ thể hiện sự tự do của mình, vượt qua mọi cấm kị văn hóa còn sót lại để thể hiện bản thân. Một công ty thuốc lã đã đi tiên phong khi để những người phụ nữ hút thuốc diễu hành ở Đại lộ 5, New York trong chiếc váy Flapper- biểu tượng của sự tự do và phóng túng ở người phụ nữ. Họ gọi điếu thuốc là “ngọn đuốc tự do”.

Tại các triển lãm của Jakler cũng cho thấy trong gần một thế kỉ, ngành công nghiệp thuốc lá đã hấp dẫn phụ nữ bằng cách đặt thuốc lá lên bàn cân ngang bằng với sự mảnh mai. Khi những người phụ nữ phóng túng sống trong những năm 1920 có xu hướng hướng tới form cơ thể mảnh dẻ và nhẹ nhàng hơn, công ty thuốc lá đã bám vào điều đó. Quảng cáo chỉ ra hút thuốc sẽ giúp họ có một cơ thể như ý và đẩy lùi sự hủy hoại của lão hóa. Những năm 1970, công ty thuốc lá sản xuất ra những dòng thuốc lá mới dành riêng cho phụ nữ với những cái tên như “Slims” hay “Thins” mà ngày nay thậm chí nó còn trở thành “Superslims”. Một vài thương hiệu thậm chí đã đi xa hơn khi đặt ra chiến dịch “ăn kiêng với thuốc lá”.

2. Chiến dịch quảng cáo thuốc lá và giáo dục suy nghĩ người trẻ

Ngành công nghiệp thuốc lá đã tìm tới những nhà quảng cáo chuyên nghiệp nhất để tạo ra những chiêu bài quảng cáo thông minh hơn gấp nhiều lần nhằm làm cho những teen mới bắt đầu việc hút thuốc “sập bẫy” và tiêu thụ sản phẩm chết người này nhiều hơn nữa. Robert Jackler chỉ ra rằng, các công ty thuốc lá đã chuyển từ các phương pháp quảng cáo thông thường sang sử dụng chiến dịch truyền thông đại chúng để truyền tải thông điệp của mình.

Jackler tạo ra những bộ sưu tập bao gồm các bức ảnh của chiến dịch bán hàng tại những cửa hàng địa phương. Ông muốn cho những người trẻ hút thuốc thấy được nỗ lực của ngành công nghiệp thuốc lá để thu hút họ.

Quảng cáo của Russian Cigarette

Quảng cáo của Russian Cigarette

Vậy điều gì đã hối thúc Jackler tạo ra bộ sưu tập này? Đầu tiên, hút thuốc rất nguy hiểm với phụ nữ: ung thư phổi là bệnh ung thu chính dẫn tới cái chết của phụ nữ- trong khi đó, năm 1987, ung thư vú mới là nguyên nhân chủ yếu. Một lí do cá nhân khác để ông làm việc này, đó là mẹ của Jackler đã chết vì ung thư phổi do hút quá nhiều thuốc lá. Một quảng cáo trong bộ sưu tập luôn làm ông nghĩ tới người mẹ quá cố của mình. Nó là một quảng cáo nêu bật lên sự tinh tế của phụ nữ- những người rất tự hào về sự uyển chuyển của mình, trong khi đó, tay họ cầm một điếu thuốc và nói rằng “Hãy tin vào chính bản thân bạn”.

Quảnh cáo với Slogan “Believe in yourself” của Phillips Morris

Quảnh cáo với Slogan “Believe in yourself” của Phillips Morris

Rõ ràng, không chỉ Jackler mà mỗi chúng ta, từ trong sâu thẳm tiềm thức hay nhận định rõ ràng đều biết rằng bên cạnh những hào nhoáng của điếu thuốc lá khi đặt trên môi người phụ nữ mang lại là rất nhiều hậu quả nặng nề khác. Hơn ai hết, ngành công nghiệp thuốc lá càng nhận thức được điều này nhưng thực tế chỉ ra, các chiến dịch quảng cáo thuốc là chưa bao giờ dừng lại việc nhằm vào phụ nữ. Cần phải làm gì để thay đổi nhận thức không chỉ của nhà sản xuất cần những doanh thu với con số cao ngất ngưởng mà còn của những nười tiêu thụ đặt tính mạng của mình dưới hình ảnh hào nhoáng bên ngoài? Câu hỏi này, không thể đặt ra để các nhà khoa học, nhà phân tích giải quyết mà có lẽ phải tìm kiếm từ bản thân mỗi người.

Đỗ Phương Anh – PR32

PEPSI- RỘN RÃ SỨC XUÂN, KHÁT KHAO CUỘC SỐNG

Hiện nay, quảng cáo không còn giống như mới bắt đầu xuất hiện, “ áp đặt người tiêu dung về chất lượng sản phẩm” nữa và thay vào đó đã hướng đến những giá trị mang ý nghĩa sâu sắc đối với cuộc sống. Chính vì lẽ đó, cá nhân tôi không còn định kiến đối, chán nản chuyển kênh mỗi lần đang xem chương trình yêu thích lại gián đoạn bởi quảng cáo mà đã nhìn nhận về nó như một yếu tố thiết thực đem lại những điều tích cực cho cuộc sống khi được xem những đoạn quảng cáo thực sự có ý nghĩa, rung động lòng người. một trong số đó là quảng cáo pepsi tết 2009.

Clip có nội dung chủ yếu về một gia đình cùng nhau chuẩn bị đón tết, từ việc trang trí nhà cửa, cùng nhau quây quần gói gém bánh chưng..v..v. người người nhà nhà cùng nhau chuẩn bị đón tết nhưng trên tay tất cả mỗi người đều cầm một lon pepsi .Nếu như quảng cáo dầu ăn Neptune 2013 với chủ đề này, mang đến cho người xem cảm giác cảm động, lắng động về tình cảm gia đình, thì clip này cho thấy một khía cạnh khác của ngày tết: không khí rộn ràng, tấp nập và đây  là một quảng cáo tuyệt vời bởi những yếu tố sau:

–       Độ dài vừa đủ ( 31s) sẽ làm cho nội dung clip tập trung, người xem không cảm thấy dàn trải.

–       Nội dung được xây dựng phù hợp với không khí tết, các chi tiết diễn ra nhanh chóng, dồn dập gợi cảm giác phấn khích cho người xem. Pepsi đồ uống có ga, nhắc đến pepsi người ta thường nghĩ đến sự năng động, trẻ trung, náo nhiệt vì vậy nội dung clip hoàn toàn phù hợp với tính chất của sản phẩm cũng như tời điểm phát sóng ( dịp tết)

–       Clip quảng cáo này có tác động tích cực đến xã hội bởi nó hướng đến gia đình và cuộc sống. Người xem vẫn thường khó chịu khi xem quảng cáo  đoan thuần bởi nội dung sáo rỗng,không có gì đọng lại  ngoài việc “ tự khen” sản phẩm  của mình. Nhưng clip này lại hướng đến một gia đình hạnh phúc với cuộc sống nhộn nhịp nhưng lại không kém phần ấm áp cua người dân Việt Nam mỗi dịp tết đến xuân về. hình ảnh mỗi người đều cầm một lon pepsi trên tay cũng giống như một lời cam kết của pepsi rằng thương hiệu này sẽ luôn đồng hành cùng người dân Việt Nam trong những thời khắc quan trọng, ý nghĩa của cuộc sống. người xem sẽ cảm thấy rạo rực trong không khí tết và nóng lòng đoàn tụ cùng gia đình để cùng nhau chuẩn bị đón tết, nhất là đối với những người xa gia đình, hướng con người về những giá trị thiêng nhất của cuộc sống.

Quảng cáo là một công cụ không thể thiếu trong chiến lược quảng bá sản phẩm, thương hiệu. Tuy nhiên với tần suất xuất hiện dày đặc trên truyền hình cũng như các phương tiện truyền thông như vậy, nó có tác động không nhỏ đến nhận thức của người xem. Vì thế, bên cạnh chức năng quảng bá, quảng cáo phải hoàn thành chức năng định hướng, mang lại những nhận thức tốt đẹp cho con người.

Nguyễn Đặng Thu Thảo- PRK30A2

Facebook: https://www.facebook.com/dzin.nguyen?fref=ts